---
title: Tennet presenteert hoogste investeringsniveau ooit en innoveert verder
date: 2016-03-14T22:17:41+01:00
author: adminsw
canonical_url: "https://energiepodium.nl/artikel/tennet-presenteert-hoogste-investeringsniveau-ooit-en-innoveert-verder"
section: Artikelen (oud)
---
14-03-2016**Hoogspanningskabels niet boven- maar ondergronds aanleggen, experimenteren met aluminium in plaats van koper als geleider voor hoogspanning, een demonstratieproject met ondergronds stroomtransport door middel van supergeleiding bij min 200°C. Transmissienetbedrijf Tennet is als het om innovatie gaat voor geen kleintje vervaard. Met het ‘hoogste investeringsniveau ooit', toonde de stroomtransporteur bij de presentatie van het resultaat over 2015 de komende tien jaar koploper in technologie te willen blijven.

Vorig jaar maart had Tennet voor 20 miljard euro op de rol staan voor onderhoud en uitbreiding van het net in de komende tien jaar. Daar komt nu nog 2 miljard euro bij, bleek bij de presentatie van de jaarcijfers vorige week door CEO Mel Kroon en CFO Otto Jager. Voor de gelegenheid op een persbijeenkomst bij hoogspanningsstation Beverwijk. Dat station vormt een cruciaal onderdeel van de Randstad 380 kV (kilovolt) Noordring, op dit moment het grootste project van Tennet op land in Nederland.

**Duitse net**

De geplande 22 miljard aan investeringen betreffen overigens ook Tennet's Duitse net. Zo is netbedrijf in Duitsland onder meer betrokken bij de aanleg van twee noord-zuid corridors. Ook start het er binnenkort met de aanleg van de Nordlink-kabel (1400 megawatt) naar Noorwegen, zoals tussen Nederland en Denemarken de Cobra-kabel (700 MW) nog op de rol staat. Voor extra interconnectie tussen Nederland en Duitsland zorgt de hoogspanningsverbinding Doetinchem-Wesel.

**Revolutie**

Uitbreiding van zowel het Nederlandse als het Duitse net is nodig om het hoofd te kunnen bieden aan wat Tennet de 'elektrische revolutie' noemt, de steeds verdere elektrificering van de samenleving. Tennet-woordvoerder Jeroen Brouwers: "Denk aan datacenters die enorm veel stroom verbruiken, aan elektrisch rijden, all-electric wonen en het toenemende gebruik van warmtepompen. Dat vraagt allemaal om een stevigere infrastructuur." De extra capaciteit dient ook voor het in net kunnen invoeden van de snel groeiende opwek van groene stroom door vooral windmolens en zonnepanelen**.** Realisering van alle projecten in Nederland vergt wel dat Tennet's aandeelhouder, de Nederlandse Staat, bijspringt met een kapitaalinjectie tot 1 miljard euro. Tennet verwacht de gesprekken hierover met het Ministerie van Financiën eind dit jaar te hebben afgerond.

> “"Liberalisering energiemarkt vergt extra capaciteit stroomtransport over langere afstanden"”

**Robuust**

De Randstad 380 - met een Zuid- en Noordring, totale investering 850 miljoen euro - moet de leveringszekerheid waarborgen in een gebied waar de vraag naar elektriciteit de komende jaren door verdere verstedelijking extra in de lift zit. Daarnaast zorgt de nieuwe elektriciteitssnelweg voor 'robuuste doorvoercapaciteit' voor de windparken die in de Noordzee op stapel staan. Tennet: "Bovendien vindt door de liberalisering van de energiemarkt het energietransport plaats over langere afstanden, waardoor de vraag naar transport is toegenomen."

**Impact**

De Randstad 380 Zuidring - tussen Wateringen en Bleiswijk (20 km) - is al sinds september 2013 in bedrijf. Brouwers: "Onder meer voor de invoeding van de stroomproductie van de nieuwe centrales op de Maasvlakte." De Noordring tussen Bleiswijk (Zoetermeer) en Beverwijk (60 km) moet in 2018 klaar zijn. Brouwers legt uit dat de ringstructuur de leveringszekerheid verhoogt: "Die structuur maakt dat als ergens de stroom uitvalt, we het gebied achter dat punt via de andere kant van de ring toch van stroom kunnen blijven voorzien." Zo zou de impact van de stroomstoring die vorig jaar maart grote delen van Noord-Holland trof als gevolg van een defect in het hoogspanningsstation Diemen volgens hem aanzienlijk minder zijn geweest, had de Noordring er toen al gelegen.

**Verkabelen**

Gelijktijdig met de Randstad 380 werkt Tennet in het noorden en zuiden van het land ook aan grote 380 kV-projecten: de 380 kV Noord-West (Eemshaven-Vierverlaten), en de Zuid-West West (Borssele-Rilland) en Zuid-West Oost (Rilland-Tilburg). In de Randstad Noordring wordt, net als in de Zuid-ring eerder, zo'n 10 kilometer ondergronds aangelegd. Om landschappelijk-ecologische redenen of om tegemoet te komen aan de maatschappelijke vraag om 'verkabeling' en het aanleggen van hoogspanning in dichtbevolkte gebieden. Met dit ‘verkabelen' van hoogspanningsverbindingen over zo'n lange afstand, zorgt Tennet voor een primeur. Wereldwijd is er met verkabelen van 380kV alleen wat ervaring opgedaan over veel kortere trajecten in niet-dichtbewoond gebied.

**Rank**

Brouwers geeft aan dat de ondergrondse aanleg streng wordt gemonitord van wege het innovatieve aspect: "Hoogspanning gedraagt zich technisch onder de grond anders dan boven de grond. Dat heeft impact op de stabiliteit van de hele verbinding." Ook kan er in het ondergrondse deel een storing optreden met een veel langere hersteltijd, meldde het netbedrijf eerder over de totstandkoming van de Randstad Noordring. Wel of niet ondergrondse aanleg is vanwege de risico's en de hogere kosten een zaak van de politiek. Brouwers: "Het is aan EZ of het wel of niet gebeurt." Bovengrondse trajecten worden, legt hij uit, aangelegd met de in 2011 geïntroduceerde Wintrack-hoogspanningsmasten: "Hun rankere constructie maakt ze beter inpasbaar en de manier van ophangen van de geleiders in deze masten beperkt het magneetveld met ongeveer de helft."

**Stapsgewijs**

Behalve met het verkabelen van 380kV timmert Tennet als vernieuwer ook aan de weg met aluminium als geleider (in plaats van koper) voor wissel-hoogspanningsstroom, en met supergeleiding bij min 200°C. Zo wordt een stuk van het ondergrondse traject van de Randstad Noordring uitgevoerd met een hoogspanningskabel met een aluminiumkern. Zo'n kabel is milieuvriendelijker, goedkoper en makkelijker verwerkbaar. Brouwers: "Het is allemaal uitgebreid getest maar nu gaan we hem dus echt in de praktijk toepassen. Daarna gaan we dat elders ook doen, maar stapsgewijs. Fabrikanten, zoals Prysmian Draka, moeten er ook klaar voor zijn."

**Weerstand**

De proef met superbegeleiding betreft een demonstratieproject voor een 3,4 kilometer lange 110 kV-kabel in Enschede. Door koeling tot -200°C neemt de weerstand van de kabel drastisch af waardoor er veel grotere stroomvolumes doorheen kunnen. Brouwers: "Het is nog een manier om groeiende stedelijke gebieden van stroom te kunnen blijven voorzien. Maar deze pilot moet ook uitwijzen of het voordeel van het extra stroomtransport opweegt tegen de meerkosten van de koeling."