---
title: Voor energie mist Nederland als EU voorzitter ambitie
date: 2016-02-18T20:55:24+01:00
author: adminsw
canonical_url: "https://energiepodium.nl/artikel/voor-energie-mist-nederland-als-eu-voorzitter-ambitie"
section: Artikelen (oud)
---
18-02-2016**Nederland zit van 1 januari tot en met 30 juni de Raad van Ministers van de Europese Unie voor. Op het gebied van energie wil ons land zich dit voorzitterschap vooral sterk maken voor de verdere totstandkoming van de Energie-unie. Energiepodium sprak met Nederlandse Europarlementariërs in de ITRE-commissie (industrie, onderzoek en energie) over wat zij verwachten dat Nederland als EU-voorzitter klaarspeelt op energiegebied. Dit keer een interview met Gerben-Jan Gerbrandy, lid van het EP voor D66.**

**Bent u optimistisch over wat Nederland als EU-voorzitter voor elkaar krijgt op het gebied van energie?**   
"Mijn verwachtingen zijn niet hooggestemd. De Nederlandse ambities op energiegebied voor het voorzitterschap zijn redelijk vaag. Realistisch, maar niet ambitieus. Zoals een bijdrage willen leveren aan een beter functionerende elektriciteitsmarkt. Het enige waar Nederland dit voorzitterschap echt stevig aan lijkt te gaan werken, is de vereenvoudiging van de richtlijn voor energielabels voor elektrische apparaten. Politiek gezien niet bepaald een doorbraak. Het had dus best wat ambitieuzer gemogen."

**Wat zet wel zoden aan de dijk?**

"De geesten versneld rijp maken voor de Energie-unie. Want daar zit het tussen lidstaten nog klem. Samenwerken met buren willen landen wel, omdat dat iets is tussen twee regeringen. Landen geven daarmee geen controle uithanden aan Brussel. De geest van de nationale soevereiniteit waart nog steeds rond in de energiesector. Maar het is een schijnsoevereiniteit, want lidstaten zijn of worden voor hun energievoorziening ook van elders afhankelijk, net als voor voedsel. Bij energie spelen natuurlijk grote nationale belangen een rol. Maar neem Nederland: hoe soeverein zijn we als er straks helemaal geen gas meer uit Groningen komt? Dan hangen we aan het infuus en bepaalt wie dat infuus voedt hoeveel we krijgen en wat we betalen."

**Tempo maken met de Energie-unie zou dus een kolfje naar onze hand moeten zijn?**

"De Europese Commissie komt dit jaar met een reeks voorstellen over energie. Zoals over de elektriciteitsmarkt, hernieuwbare energie en energiebesparing. De eerste discussies in de Raad vinden onder Nederlands voorzitterschap plaats. Alleen ben ik bang dat Nederland daar niet heel erg vooruitstrevend in gaat zijn. De Tweede Kamer denkt bij energie ook nog heel erg nationaal. Zoals bij die motie die is aangenomen over dat onze duurzame energiedoelstellingen op Nederlandse bodem moeten worden gerealiseerd. Terwijl je je ook kunt voorstellen dat we in zonne-energie in Griekenland investeren. Dat is misschien wel veel efficiënter."

> ““Meer inzetten op eerlijke concurrentie, afstemming van nationale stimuleringsprogramma’s en energiebesparing””

**Hier kunnen profiteren van Griekse zonnestroom kan alleen bij een goed werkende elektriciteitsmarkt. Wat staat Nederland op dat punt te doen als voorzitter?**

**"**Aansturen op meer grensoverschrijdende stroomverbindingen. Maar het draait niet alleen om meer interconnectie. Met het Akkoord van Parijs hebben we als EU nu een klimaatbeleid waarvoor niet 2° Celsius meer geldt als bovengrens voor de opwarming, maar eerder de 1,5°. Dat betekent dat wij als Europa onze inspanningen moeten verhogen. We moeten ook werken aan meer eerlijke concurrentie en afstemming van nationale stimuleringsprogramma's, en aan meer duurzame energie en energiebesparing. Energiebesparing is nog een ondergeschoven kindje. Voor 2020 is de doelstelling 20%, voor 2030 27%. Dat we zonder iets extra's te doen in 2030 uitkomen op 30% geeft aan hoe krankzinnig laag de ambitie is voor energiebesparing."

**Geeft het akkoord van Parijs het Nederlandse voorzitterschap extra glans?**   
"Absoluut. Het EP en de Raad dringen aan op een snelle analyse door de Commissie van wat het Parijs-akkoord betekent voor het ETS (emissiehandelssysteem) en voor het klimaatbeleid. Het toewijzen van gratis CO2-rechten aan bepaalde industrieën is gebaseerd op de vooronderstelling dat de rest van de wereld helemaal niets doet aan beperking van uitstoot van broeikasgassen. Maar met de toezeggingen die de VS en China in Parijs deden, is dat niet meer houdbaar. Dat betekent dat je op een heel andere manier naar carbon leakage (bedrijven die met hun productie naar elders verhuizen) moet gaan kijken. De lijst van sectoren die gratis rechten krijgen moet veel korter. Het innovatiefonds dat er komt voor koolstofarme innovatie is ook gekoppeld aan de prijs van de CO2-rechten. Hoe hoger de prijs, des te meer geld er naar dat fonds vloeit."

**Nederland zit qua verduurzaming van zijn energievoorziening in Europa in de achterhoede. Breekt ons dat als voorzitter op?**   
"Dat is absoluut een handicap. Al ga je daarbij uit van de veronderstelling dat lidstaten elkaar aansporen voor het halen van de energiedoelstellingen. Maar gebeurt nauwelijks. De Commissie is nu elke keer de boeman die lidstaten tot de orde roept. Maar dat werkt niet echt. Lidstaten zouden elkaar scherp moeten houden."

**Samenvattend, Nederland legt als EU-voorzitter bij energie de lat te laag?**

 "Ja, en dat is jammer. We moeten ons meer realiseren hoe enorm groot de transitie is die de energiesector doormaakt. En beseffen dat je met kleine stapjes niet echt vooruit komt. Kijk maar naar de grote energiebedrijven. Miljardenwinsten zijn daar in een keer omgeslagen in miljardenverliezen. Niet omdat die bedrijven de dupe zijn van het subsidiëren van duurzame energie, maar gewoon omdat ze de snelheid waarmee de verduurzaming zich voltrekt totaal hebben onderschat. Ik vind het dus treurig om te zien dat Brussel en ook onze eigen overheid die transitie niet echt weten bij te benen en te faciliteren."

*Foto: Copyright: @European Union 2014 - Source: EP*
